F. W. Foerster pisał, że „asceza jest walką przeciw tyranii wpływu chwili”. W największym skrócie polega na wyrzeczeniu się pewnej przyjemności, przezwyciężeniu trudności, celem wzmocnienia ducha. To wzmocnienie możemy osiągnąć na dwa sposoby.

Pierwszy to sposób nadprzyrodzony. Rezygnujemy z dobra, ofiarowujemy coś Panu Bogu, i wtedy, zgodnie z Jego obietnicą, możemy spodziewać się w zamian łask.

Drugi wymiar jest czysto naturalny. W tym przypadku wyrzeczenie, analogicznie do treningu sportowca, wzmacnia naszą wolę w danej dziedzinie.

Jak asceza kształtuje cnotę?

Sama cnota jest idealnym umiarem w działaniu. Wada zaś upodobała sobie skrajności. Na przykład, racjonalną normą jest umiarkowanie w jedzeniu i piciu, a wadami są różne formy obżarstwa (nadmiar) oraz niedojadania (niedomiar).

Można mówić o dwóch schematach funkcjonowania ascezy w kontekście formowania cnoty:

Pierwszy polega na wyrzekaniu się nadmiaru, aby przystosować się do zachowań w ramach „normy” (umiaru). Drugi, to zrezygnowanie z umiaru i ćwiczenie się w ramach niewielkiego niedomiaru w danej dziedzinie.

Wydawać by się mogło, że formowanie cnoty powinno opierać się na powielaniu zachowań w granicach normy (pierwszy przypadek). Ale w różnych formach ćwiczeń ascetycznych bardzo często praktykowane są zachowania poniżej normy (np. post).

Asceta jak atleta

Ćwiczenia duchowe, które jakby sprzeciwiają się cnocie, gdyż nie osiągają normy, paradoksalnie służą jej wzmocnieniu. Jeśli pokonamy coś, co stwarza większy opór woli, to tym bardziej poradzimy sobie, gdy ten opór będzie mniejszy.

Można tu ostrożnie szukać analogii w sporcie. Sportowiec przebiega wiele kilometrów, żeby później te swoje 400 metrów przebiec jak najszybciej. Tutaj odmawiamy sobie czegoś dozwolonego, by w odpowiednim czasie mieć siłę powiedzieć „nie” czemuś niedozwolonemu.

Przy czym nie możemy tu przesadzać, poddając się np. zbyt wyczerpującym postom. Każda asceza nie powinna sprzeciwiać się roztropności.


ZAMÓW KSIĄŻKĘ NA TEMAT KLASYCZNEGO WYCHOWANIA

form
Decyduj i walcz!
form
Wychować człowieka szlachetnego
Jak panować nad klasą? AKTUALNIE PROMOCJA!
Jak panować nad klasą?
Sztuka samowychowania
Nieposłuszne dzieci, posłuszni rodzice

___________________________________________________________


Pobierz za darmo raport: Dwie rzeczy, które musisz zrobić, żeby dzieci słuchały Twych poleceń


Akceptuję politykę prywatności